లోక్‌సభ చరిత్రలో తొలిసారి ‘వందే మాతరం’తో ప్రారంభం.. ముగిసిన పార్లమెంట్‌ వర్షాకాల సమావేశాలు

పార్లమెంట్‌ వర్షాకాల సమావేశాల చివరి రోజు లోక్‌సభలో అరుదైన దృశ్యం కనిపించింది. గురువారం సభా కార్యకలాపాలు ప్రారంభమయ్యే ముందు తొలిసారిగా ‘వందే మాతరం’ను ఆలపించారు. ప్రధాని నరేంద్ర మోదీ, ప్రతిపక్ష నేత రాహుల్ గాంధీ సహా పలువురు ఎంపీలు ఈ సమయంలో సభలో ఉన్నారు. అనంతరం లోక్‌సభను నిరవధికంగా వాయిదా వేయడంతో వర్షాకాల సమావేశాలు ముగిశాయి.

13 ఆగస్టు, 2026 2:09 PM•ByVijay Kumar

Share this article

లోక్‌సభ చరిత్రలో తొలిసారి ‘వందే మాతరం’తో ప్రారంభం.. ముగిసిన పార్లమెంట్‌ వర్షాకాల సమావేశాలు

Lok Sabha Plays Vande Mataram for First Time as Monsoon Session Ends | Parliament File Photo: Sansad TV

జనవాణి: న్యూఢిల్లీ August 13: లోక్‌సభ చరిత్రలో సభా కార్యకలాపాల ప్రారంభానికి ముందు ‘వందే మాతరం’ను ఆలపించడం ఇదే తొలిసారిగా జరిగింది. మొత్తం ఆరు చరణాలను ఆలపించారు. అనంతరం సభా కార్యక్రమాలు ప్రారంభమయ్యాయి.

వర్షాకాల సమావేశాల చివరి రోజున చోటుచేసుకున్న ఈ పరిణామం ప్రత్యేక ప్రాధాన్యం సంతరించుకుంది. ఇప్పటికే ‘వందే మాతరం’కు చట్టపరమైన రక్షణ కల్పించే చర్యలు పూర్తికావడం, అధికారిక కార్యక్రమాల్లో పాటను ఆలపించేందుకు కేంద్రం ప్రోటోకాల్‌ రూపొందించడం నేపథ్యంలో ఈ కార్యక్రమం జరిగింది.

ముగిసిన పార్లమెంట్‌ వర్షాకాల సమావేశాలు

జులై 20న ప్రారంభమైన పార్లమెంట్‌ వర్షాకాల సమావేశాలు ఆగస్టు 13న ముగిశాయి. మొత్తం 19 షెడ్యూల్డ్‌ సిట్టింగ్‌లు జరిగాయి. ప్రభుత్వం, విపక్షాల మధ్య పలు అంశాలపై తీవ్ర వాగ్వాదాలు, నిరసనలు, సభా కార్యకలాపాలకు అంతరాయాలు కొనసాగాయి. చివరి రోజున కూడా నిరసనల ప్రభావం కనిపించింది. చివరకు లోక్‌సభ, రాజ్యసభలను నిరవధికంగా వాయిదా వేయడంతో సమావేశాలకు తెరపడింది.

‘వందే మాతరం’కు చట్టపరమైన రక్షణ

ఇటీవలే ‘వందే మాతరం’కు జాతీయ గీతం ‘జన గణ మన’తో సమానమైన చట్టపరమైన రక్షణ కల్పించే సవరణకు పార్లమెంట్‌ ఆమోదం తెలిపింది. ‘Prevention of Insults to National Honour (Amendment) Act, 2026’ ద్వారా జాతీయ గీతానికి వర్తించే కొన్ని శిక్షా నిబంధనలను జాతీయ గీతానికి కూడా వర్తింపజేశారు.

ఈ నిబంధనల ప్రకారం ‘వందే మాతరం’ ఆలాపనను ఉద్దేశపూర్వకంగా అడ్డుకోవడం లేదా ఆలాపన జరుగుతున్న సభకు అంతరాయం కలిగించడం శిక్షార్హంగా మారింది. ఇలాంటి నేరాలకు గరిష్ఠంగా మూడేళ్ల వరకు జైలు, జరిమానా లేదా రెండూ విధించే అవకాశం ఉంది.

అధికారిక కార్యక్రమాల్లోనూ ప్రాధాన్యం

కేంద్ర ప్రభుత్వం అధికారిక కార్యక్రమాల్లో ‘వందే మాతరం’ ఆలాపనకు సంబంధించి మార్గదర్శకాలను కూడా రూపొందించింది. అధ్యక్షుడు రాక, జాతీయ పతాక ఆవిష్కరణ, గవర్నర్ల ప్రసంగాలు వంటి కొన్ని సందర్భాల్లో ఆరు చరణాలను ఆలపించేలా ప్రోటోకాల్‌ రూపొందించినట్లు సమాచారం. వర్షాకాల సమావేశాల ముగింపు రోజున లోక్‌సభ ప్రారంభానికి ముందు ఆరు చరణాల ‘వందే మాతరం’ను ఆలపించడం.. ఈ కొత్త ప్రోటోకాల్‌ నేపథ్యంలో మరింత ప్రాధాన్యం సంతరించుకుంది.

చివరి రోజున ‘వందే మాతరం’తో ప్రత్యేకత

ఒకవైపు పార్లమెంట్‌ సమావేశాలు తరచూ నిరసనలు, వాయిదాలతో సాగగా.. మరోవైపు చివరి రోజు సభ ప్రారంభానికి ‘వందే మాతరం’ను ఆలపించడం చర్చనీయాంశంగా మారింది. జాతీయ గీతానికి చట్టపరమైన రక్షణ కల్పించిన తర్వాత జరిగిన ఈ కార్యక్రమం పార్లమెంటరీ చరిత్రలో ప్రత్యేక ఘట్టంగా నిలిచింది.